1. Lichtgewicht en circulaire zonnepanelen

Solarge ontwikkelt zonnepanelen die niet alleen circulair zijn, maar ook veel lichter dan conventionele panelen. Voor installateurs betekent dat vooral: makkelijker te tillen, geschikt voor lichte dakconstructies en geen lastige materialen zoals glas of aluminium.
De panelen bestaan uit kunststof polymeersheets, zonder PFAS of antimoon. Daardoor zijn ze volledig recyclebaar. Het ontbreken van een aluminium frame en glazen voorkant maakt ze de helft lichter: slechts 5,5 kg per m², in plaats van de gebruikelijke 11 kg. Eén paneel weegt 14,5 kilo en is daarmee wél handzaam te tillen, ook op het dak. Dat maakt het werk veiliger én minder belastend.
Door de opbouw met een lichtgewicht honingraatstructuur en speciaal ontwikkelde beschermlagen, zijn de panelen stevig en goed bestand tegen weersinvloeden. Tegelijk is de hele constructie ontworpen om later eenvoudig te demonteren en te recyclen. Het huidige opwekvermogen is 480 Wp per paneel, met een upgrade naar ruim 500 Wp eind van dit jaar. Daarmee leveren ze dezelfde prestaties als conventionele panelen, maar met flink minder gewicht en een lagere CO₂-voetafdruk.
Een groot voordeel voor installateurs: deze panelen zijn uitermate geschikt voor utiliteitsdaken met een beperkte draagkracht. Ongeveer 40 procent van de bedrijfsdaken in Nederland kan geen standaardpanelen dragen. Dankzij het lage gewicht zijn Solarge-panelen hier vaak wél toepasbaar – zonder ingewikkelde constructieve aanpassingen.
Tot slot: de lichtere panelen zijn eenvoudiger te hanteren op de werkvloer, op de trap en op het dak. Geen gesjouw met glas/glas-panelen van 30 kilo per stuk, maar werkbare, veilige modules die je met twee man makkelijk op hun plek legt. Kortom: Solarge biedt een duurzaam én praktisch alternatief voor installateurs die vaker willen kunnen zeggen: dit dak kan het aan.

2. 7 decibel stillere warmtepomp voor rijwoningen

Het Rotterdamse technologiebedrijf Whspr werkt aan een innovatieve hybride warmtepomp, specifiek ontworpen voor de 3,5 miljoen Nederlandse rijwoningen. De oprichters, Hans Cool en Hugo Huis in ’t Veld, beide voormalig ingenieurs bij Eneco, zagen dat bestaande warmtepompen vaak te luidruchtig, complex of kostbaar zijn voor deze woningcategorie. Hun missie: een betaalbare, stille en eenvoudig te installeren warmtepomp ontwikkelen, die aansluit op bestaande cv-leidingen en binnen één dag door een reguliere installateur kan worden geplaatst.
Whspr richt zich op het oplossen van twee hoofdproblemen: geluidsoverlast en installatietijd. In samenwerking met experts en in een ISO-gecertificeerd geluidslab hebben zij een prototype ontwikkeld dat tot 7 decibel stiller is dan de bestverkochte warmtepomp in Nederland. Daarnaast vereist de installatie geen extra certificeringen, waardoor de warmtepomp toegankelijker wordt voor een breder publiek. De marktintroductie staat gepland voor 2026, met als doel de energietransitie in bestaande woningen te ­versnellen.

Circulair groendak voor woningbouw

Het Nederlandse bedrijf Roef ontwikkelt een innovatief groendaksysteem dat energie opwekt, water buffert, biodiversiteit stimuleert en volledig circulair is. In samenwerking met The Green Village op de campus van de TU Delft wordt dit systeem sinds oktober 2024 getest op een van de DreamHûs-woningen—replica’s van jaren ’70 huurhuizen. Het doel: een betaalbare, duurzame en eenvoudig te installeren dakoplossing bieden voor de bestaande woningvoorraad in Nederland. 
Roef combineert zonnepanelen, inheemse beplanting, nestkasten en een slim regenwater-irrigatiesysteem in een modulair, hellend dak dat binnen één dag is te plaatsen. Het systeem is volledig losmaakbaar en herbruikbaar, en past op 99 procent van de grondgebonden corporatiewoningen. Gedurende een tweejarige testperiode wordt onderzocht hoe het dak presteert op het gebied van isolatie, biodiversiteit, waterbeheer en herbruikbaarheid. Na afloop wordt het dak gedemonteerd en elders opnieuw toegepast, om de circulaire eigenschappen in de praktijk te toetsen.

4. Weerbestendige lood-gel batterij

Nu de afschaffing van de salderingsregeling aanstaande is en veel energiebedrijven al kosten in rekening brengen voor teruglevering van stroom, is de thuisbatterij voor elektriciteitsopslag ‘hot’.  Bij de ontwikkeling van de lood-gel batterij van Qurmit waren de problemen en bezwaren bij de huidige batterijen voor directeur Jan-Willem Linsen het uitgangspunt. En dat is dat bijna alle batterijen die de markt momenteel aanbiedt, zijn geproduceerd op basis van lithium. Dat betekent dat ze brandbaar zijn, de winning erg vervuilend is en de producten lastig te recyclen zijn. Ook kunnen de batterijen niet buiten staan en zijn ze erg prestatiegevoelig bij hoge en lage temperaturen. Qurmit ontwikkelde daarom een alternatief dat brandveilig en volledig recyclebaar is. Je kunt de batterij buitenzetten en hij kan tegen alle temperaturen.
De Qurmit is een lood-gel batterij. De gebruikte materialen zijn voor 95 procent recyclebaar en de batterij zelf is zelfs voor 99 procent te recyclen. Bovendien zit er in de batterij al 55 procent gerecycled lood. Het apparaat is weerbestendig en functioneert probleemloos van -40 tot +55 ˚C. De slimme laadtechnologie biedt twee keer zo veel laadcycli als conventionele tegenhangers en het systeem is plug&play compatibel met praktisch alle slimme P1 meters en energiemanagementsystemen.
Volgens Linsen kent het product meerdere eigenschappen die deze erg interessant maken voor installateurs. ‘Naast de genoemde voordelen, bieden wij ook volledige monitoring via een app of een website. Met bijgeleverde software maken we bijvoorbeeld het dynamisch laden via day-ahead prijsmodellen mogelijk. De batterij is binnen acht manuren geïnstalleerd en vakmensen kunnen bij ons terecht voor technische support.’ De batterij is op dit moment verkrijgbaar in negen modellen, variërend van 17,6 tot en met 42 kWh. Daar komen voor het mkb nog modellen bij in de range van 57 tot en met 800 kWh. Het enige nadeel, geeft Linsen toe, is mogelijk het gewicht in vergelijking met lithium tegenhangers ‘De batterij van 17,6 kWh weegt ruim 500 kilo. Dus voor plaatsing is een hijskraan wel noodzakelijk.’

Elektriciteit in warmte stoppen

Newton Energy Storage ontwikkelde met de NEStore, een warmtebatterij die (groene) stroom omzet in warm water met een temperatuur tot 110 ˚C. De ontwikkelaars creëerden een opslagvat dat fungeert als warmtebatterij met minimaal energieverlies en hoge opslagdichtheid. De speciaal ontwikkelde vacuümisolatie zorgt dat het vat dagelijks slechts 1 tot maximaal 3 procent van zijn warmte verliest. Het vat van 200 of 300 liter – er zijn voorlopig twee varianten – bewaart het water onder een druk van 2,5 bar. Onder het vat bevindt zich een unit met een warmtewisselaar die, wanneer het vat vol zit met heet water, wel 1000 liter langsstromend tapwater kan opwarmen tot ongeveer 40 ˚C. Omdat het vat zijn warmte meerdere dagen vasthoudt, is de functie duidelijk anders dan die van een boiler. Waar een boiler puur de functie van ‘dagopslag’ heeft, kan de NEStore, indien gewenst, de warmte een week vasthouden.
Volgens Paul Bijvoet, manager sales en marketing bij Newton Energy Storage, vormt de NEStore een uitkomst in verschillende situaties. ‘Je kunt de batterij opladen als de zon schijnt en de zonnepanelen veel stroom opwekken. Of je laadt op de momenten dat het energietarief laag of zelfs negatief is. Verder is de batterij een oplossing als netcongestie dreigt. Met de warmtebatterij is peakshaving tot 25 kWh per dag mogelijk. En voor een optimale sturing kunnen we de batterij koppelen aan een energiemanagementsysteem of slimme meter.’ De batterij is met name ontwikkeld voor situaties waarin veel warm tapwater nodig is. Zoals bij sportclub Fletiomare waar twee batterijen van 300 liter staan. Daarmee heeft de sportclub met twee volle NEStores 1800 liter warm water tot haar beschikking. Dit leidt tot een besparing van 40 procent op het gasgebruik. De installatie is eenvoudig en verloopt snel. Het systeem heeft geen warmteverlies onderweg. Het produceert ook geen geluid en heeft geen onderhoud nodig. Daarnaast bevat het geen lithium of andere ­chemische of kritische materialen.

Thermisch aangedreven adsorptiewarmtepomp

De thermisch aangedreven adsorptiewarmtepomp van het Twentse technologiebedrijf Cooll werkt op aardgas en in de toekomst op waterstof. Het toestel is ontworpen als directe vervanging van de traditionele cv-ketel. Het systeem is vooral bedoeld voor bestaande woningen met hoge temperatuur radiatoren, waar elektrische warmtepompen vaak minder geschikt zijn. De technologie biedt een oplossing voor de groeiende behoefte aan duurzame verwarmingsopties die het elektriciteitsnet niet extra belasten.
De adsorptiewarmtepomp bespaart tot 40 procent op gasverbruik en vermindert de CO₂-uitstoot aanzienlijk, zonder dat het elektriciteitsverbruik toeneemt. Het apparaat heeft geen buitenunit nodig en is stil in gebruik, doordat het geen bewegende delen bevat. Dankzij standaard aansluitingen kan de installatie binnen één dag plaatsvinden, zonder ingrijpende aanpassingen aan de woning.  De testopstelling op The Green Village richt zich op het evalueren van gasbesparing, installatiegemak en comfort. Daarnaast dient het als voorbereiding op toekomstige toepassingen met groene waterstof. Cooll, een spin-off van de Universiteit Twente, ziet in deze technologie een veelbelovende stap richting de verduurzaming van moeilijk te isoleren woningen, zoals jaren '70 rijtjeshuizen.

Lokaal functionerend EMS

Currentt presenteerde in Delft met de Currentt navigator een nieuw energiemanagementsysteem (EMS). EMS’en zullen een steeds crucialere rol gaan vervullen in de energietransitie, zo zei Koen Mulders, mede-oprichter van Currentt. Nu de salderingsregeling gaat verdwijnen is het slim dat bezitters van zonnepanelen zelf opgewekte energie zoveel mogelijk binnen hun eigen pand gebruiken. Maar het ene EMS is het andere niet, zo maakte hij al snel duidelijk. ‘Veel EMS’en zijn ‘cloud based’. Dat wil zeggen dat al jouw data buiten het gebouw of de woning worden opgeslagen. Qua stabiliteit en veiligheid is het systeem daardoor kwetsbaar. Vaak ben je dan ook beperkt in de mogelijkheden om met andere systemen voor bijvoorbeeld woon- of gebouwautomatisering te communiceren.’ Het EMS van Currentt onderscheidt zich doordat het stabieler, veelzijdiger en veiliger is dan cloudgebaseerde EMS’en. Alle data blijven binnen het gebouw. Het hele systeem werkt lokaal en is daardoor betrouwbaarder.
Mulders vertelde welke functionaliteiten en koppelingen er al zijn of op stapel staan. Zo communiceert de Currentt Navigator met praktisch alle grote merken omvormers, maar kan het ook Smart Grid Ready warmtepompen en vele soorten aan/uit-apparatuur aansturen. Ook de communicatie met diverse typen slimme meters voert het systeem probleemloos uit. Binnenkort staan integraties met vooral verschillende batterijsystemen, EV-laders en warmtepompen gepland. Naast de hardware, die als DIN-railmodule in de meterkast wordt geïnstalleerd, levert Currentt ook de bijbehorende software en app. Mulders: ‘Bij het gebruik van de Navigator bieden we drie type abonnementen: Zero, Compass en Horizon. Bij Zero biedt de software je een dashboard met inzicht, kun je teruglevering vermijden, zorgt de Navigator voor geautomatiseerde balancering en kun je via de software handmatig installaties in- of afschakelen. Compass en Horizon bieden deze functies ook, maar bij Compass krijg je er onder meer automatische sturing en zonnestroomoptimalisatie bij. En bij Horizon zitten bijvoorbeeld ook marktprijsoptimalisatie, inspelen op dynamische energieprijzen en peakshaving in de software inbegrepen. En met Currentt Protectt’, zo besluit Mulders, heeft dit EMS de hoogste vorm van cybersecurity die door cybersecurity experts is ontwikkeld.’ <

Veilige en circulaire zoutbatterij

Het Nederlandse technologiebedrijf Exergy Storage ontwikkelt een innovatieve batterij op basis van zout en gerecycled aluminium, als duurzaam alternatief voor lithium-ionbatterijen. In samenwerking met The Green Village op de campus van de TU Delft test Exergy sinds 2024 een prototype thuisbatterij van 8 kWh. Deze intrinsiek veilige batterij is bedoeld om pieken in het elektriciteitsverbruik op te vangen en de zelfconsumptie van zonne-energie te verhogen. De technologie maakt gebruik van veelvoorkomende, niet-brandbare materialen, wat de batterij geschikt maakt voor toepassing in woningen en wijken. 
De batterijtechnologie van Exergy Storage is ontworpen met het oog op lage kosten, veiligheid en circulariteit. Door het gebruik van overvloedige grondstoffen zoals keukenzout en gerecycled aluminium, biedt de batterij een milieuvriendelijk alternatief voor conventionele opslagmethoden. Momenteel worden prototypes getest in diverse toepassingen, waaronder thuisbatterijen en wijkbatterijen, om de prestaties en betrouwbaarheid in de praktijk te evalueren. 

Tekst: Rob van Mil
Fotografie: iStock/Alberto Masnovo, Solarge, Whspr, Qurmit, NESTore,Cooll, Current,Exergy Storage, Roef