Juli/Augustus 2025
Slimme logistiek groothandels biedt installateurs tijdwinst
Van magazijn naar maatwerkpartner
In de installatiewereld is tijd misschien wel het meest kostbare bezit. Terwijl de vraag naar vakmensen stijgt, daalt hun beschikbaarheid. Hierdoor staan installatiebedrijven onder enorme druk om efficiënter, sneller en foutlozer te werken. Logistiek speelt daarbij een cruciale rol. Technische groothandels ontwikkelen zich steeds vaker van traditionele leveranciers tot slimme logistieke partners. Zo ondersteunen zij installateurs om meer tijd vrij te maken voor het echte vakwerk.
Volgens recente cijfers van Techniek Nederland groeit de markt voor installatietechniek jaarlijks met 4 tot 6 procent. Slimme logistiek is cruciaal om deze groei aan te kunnen. Inmiddels geeft 62 procent van de installatiebedrijven aan actief te investeren in logistieke samenwerking met hun groothandelspartners. Deze ontwikkeling vraagt echter om een nieuwe blik op samenwerken binnen de hele bouwketen. Traditioneel werken schakels binnen de bouwketen immers grotendeels gescheiden. De websites van diverse technische groothandels bevestigen de aandacht voor logistieke diensten. In grote lijnen bieden zij deze diensten in vergelijkbare bewoordingen aan. Denk aan prefab en projectpakketten, just-in-time levering op locatie, nachtlevering en afhaalautomaten, uitbesteed voorraadbeheer, digitaal bestellen en koppelingen met ERP, en mobiele magazijnen en projectcontainers. In praktijk is het vaak een combinatie van een groot aantal van deze aspecten plus belangrijke menselijke eigenschappen als flexibiliteit en bouwintelligentie die per project leiden tot logistiek maatwerk, zo laten groothandels Wasco, Rensa en Oosterberg zien. Daarmee zijn installateurs minder tijd kwijt aan randzaken zoals bestellen, rijden, wachten of zoeken, en hebben meer tijd over voor de echte klus: installeren. Bovendien heeft slimme logistiek nog andere belangrijke neveneffecten, zoals minder CO2-uitstoot dankzij minder vrachtwagens en busjes die af en aan rijden, en minder verpakkingsmaterialen omdat veel producten en systemen al kant-en-klaar op de bouwplaats arriveren.
Warmtepomp van 250 kilo wordt op basis van een logistiekplan van Rensa met precisie ingehuist bij appartementencomplex ‘De Connectie’ in Amstelveen.
Kritisch analyseren
‘Wij verwachten onze logistieke dienstverlening de komende jaren nog verder uit te breiden', vertelt Robin Waarsenburg, business unit manager Duurzaam bij Wasco. ‘Door het kritisch analyseren van de processen ontstaan er steeds weer nieuwe mogelijkheden. We hebben nu bijvoorbeeld in opdracht van Woningcorporatie De Alliantie een grootschalig renovatieproject afgerond in Almere-Haven. Daarvoor hebben wij de buitenunits voorgemonteerd op opstelbalken. Ook is de door onszelf ontwikkelde Aircoplate toegepast, waarmee installateurs de werkschakelaar van een airconditioner of warmtepomp direct op een montagerail of opstellingsbalk kunnen monteren in plaats van op de buitenunit. Het VCA-gecertificeerde personeel van onze vaste partner Deudekom plaatste de buitenunits bij levering bovendien dezelfde dag op het platte dak. Diefstal is daardoor uitgesloten.’Ook op het gebied van prefabriceren zullen de ontwikkelingen doorgaan. Zo werd Amsterdam eind 2024 Woontoren Justus met 289 energiezuinige appartementen rijker. Om de bouw zo vlekkeloos mogelijk te laten verlopen, bedachten aannemer J.P. van Eesteren en Giesbers InstallatieGroep een slimme logistieke aanpak. Samen met onder andere ketenpartners Ideal Standard (sanitair), WTH (vloerverwarming) en Wasco is gewerkt aan processen die minder verpakkingen, (verticale) transportbewegingen en doorlooptijd met zich meebrengen. Dit resulteerde in aanzienlijk minder CO2-uitstoot, meer effectieve montage-uren, en een kleine 60 m3 aan afval dat niet op de bouwplaats bleef ‘zwerven’.
Met een logistieke hub naast de bouwplaats bleef de transportlogistiek gescheiden van de bouwlogistiek. Materialen werden bij de ketenpartners voorgemonteerd, gebundeld en per woning klaargezet. Zo konden installateurs in iedere woning direct aan de slag met installeren, en vonden er minder vervoersbewegingen plaats op de bouw. Waarsenburg: ‘Door sanitair voor te monteren voor alle appartementen en kant-en-klare pakketten per woning aan te leveren in onze verrijdbare volumeboxen, is alles direct klaar voor montage. Zo heeft de installateur het juiste installatiemateriaal bij de hand en kan de ruimte in een keer worden afgemaakt. De installateur hoeft dus niet meerdere malen heen en weer te lopen om de juiste materialen op te halen.’
‘De bouwplaats is in feite één groot logistiek plein’
Voordelen
‘De bouwplaats is in feite één groot logistiek plein’, schetst Rick Hammink de situatie. Je hebt volgens het hoofd Marketing & Communicatie bij groothandel Rensa te maken met goederenontvangst, verspreiding op de bouwplaats, afval- en retourstromen en dat alles binnen een bepaald tijdvenster en in een bepaalde volgorde. ‘Als je je nu eens voorstelt dat degene die logistiek als corebusiness heeft, meedenkt over alle logistieke vraagstukken van een project, wat zou er dan niet aan tijdwinst gerealiseerd kunnen worden?’, werpt hij een heel actuele vraag op. Hammink kan ook laten zien welke voordelen dat met zich meebrengt, zoals bijvoorbeeld op de bouwplaats van appartementencomplex ‘De Connectie’ in Amstelveen, waar 140 huurappartementen zijn verrezen. ‘Het inhuizen van de 140 warmtepompen was een van de grootste uitdagingen voor installatiebedrijf Roodenburg dat de installatiewerkzaamheden voor het complete project verzorgde. ‘Het is een grote onderneming om de 250 kilo wegende warmtepompen van de fabriek tot in de technische ruimte te krijgen. Denk alleen al aan de obstakels die je onderweg tegenkomt bij het inhuizen. Het projectteam van Rensa heeft een schets gemaakt van de situatie en op basis daarvan het uiteindelijke logistieke plan opgesteld. Daarbij is de route van de warmtepomp naar elke woning in kaart gebracht. Een flink aantal stempels en dwarsliggers moest worden verwijderd, en voor de verschillende drempels zijn rijplaten geregeld, zodat de warmtepompen eenvoudig verplaatst konden worden.’ Het plan was om de warmtepompen met de binnenlift naar de verdiepingen te brengen. Maar twee dagen voor de eerste levering bleek dat de lift nog niet in werking was. ‘Dan moet je last-minute schakelen en afwijken van het originele plan’, zegt Hammink. ‘Uiteindelijk bleek er nog een hijskraan op de locatie te zijn. Met behulp van een pallet-haak zijn de warmtepompen voor de laagbouw uiteindelijk naar de verdieping gehesen. Een paar weken later, bij de levering voor de hoogbouw, was de binnenlift gelukkig gereed en konden we deze gebruiken.’
Wasco leverde voor een renovatieproject in Almere op opstelbalken voorgemonteerde buitenunits.
Meedenken
Installateurs willen volgens Rene Leisink van Oosterberg nog wel eens te snel aannames doen richting hun groothandelspartner. ‘Dan gaan ze ervan uit dat wij ze niet kunnen helpen. Maar omdat wij altijd in oplossingen denken, worden ze bij ons heel vaak verrast door onze meedenkende aanpak’, zegt de directeur Logistiek bij Koninklijke Oosterberg. ‘Natuurlijk hebben wij net als concurrerende groothandels een breed logistiek aanbod: 24-uursleveringen, nachtleveringen, afhaallocaties, digitaal bestellen, en koppelingen met Syntess en andere ERP-systemen. Maar wij bieden niet een totale menukaart aan de klant, wij overleggen graag met de installateur wat zijn of haar specifieke behoefte is. Elke keer opnieuw, want elk project is anders.’
Zo vroeg Kalkhoven Elektrotechniek aan Oosterberg om mee te denken over het leveren van een grote batterij van ongeveer 2,5 ton gewicht naar een 1.600 hectare groot boerenbedrijf in Lusaka, Zambia. De installateur had een ontwerp gemaakt van 936 zonnepanelen en vier accu’s. Leisink: ‘Wij zorgden ervoor dat met het juiste speciaal transport en de juiste papieren de spullen werden afgeleverd op locatie. Twee volle containers vertrokken vanuit Emmeloord, via Antwerpen, naar Walvisbaai in Namibië. Vervolgens ging alles nog op vrachtwagens om in zeven weken op de eindbestemming aan te komen.’ Leisink geeft nog een voorbeeld van het maatwerk dat de groothandel levert ‘Vorig jaar kwam Van Vos Energie Groep met de vraag of wij wilden meedenken met het inrichten van het grootste openbare laadplein voor elektrische trucks in Enter, Twente. Daar kunnen zes trucks tegelijk opladen met een maximaal vermogen van 400 kW. Die handschoen hebben we opgepakt. Samen met een aantal van onze leveranciers hebben we een mooi project gerealiseerd. Natuurlijk zijn we blij dat we onze klant en zijn opdrachtgever hebben geholpen, maar we zijn er ook zelf best trots op!’
‘Als groothandel zouden we veel eerder in proces moeten worden betrokken’
Omslag installatiebedrijven
Een structurele verandering vraagt ook om een mentale omslag bij installatiebedrijven. Alle drie de groothandels constateren dat zij te vaak pas betrokken worden op het moment van inkoop, als belangrijke beslissingen al vaststaan. Bij grote, maar ook bij kleinere projecten van bijvoorbeeld zzp’ers. Hammink: ‘Als groothandel zouden we veel eerder betrokken moeten worden bij het ontwerp- en planningsproces. Dat vergt een nieuwe manier van denken bij installatiebedrijven.’ Waarsenburg vult aan: ‘We kunnen dan gezamenlijk het hele proces doorlopen en bepalen welke logistieke diensten of prefab werkzaamheden we kunnen toepassen om het proces zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Afhankelijk van de logistieke dienst of prefab werkzaamheden kan de installateur veel tijd besparen en faalkosten reduceren. Verder kunnen de vakmensen zich dan vooral richten op de werkzaamheden waar ze goed in zijn.’ Ook Leisink van Oosterberg roept installateurs op om actief gebruik te maken van de mogelijkheden die de groothandel biedt. ‘Je bent geen elektricien geworden om pakbonnen en orders in te voeren in een systeem. Wij denken graag mee als het gaat om speciale wensen van onze klanten. De echte transformatie begint met durven loslaten van oude gewoontes. Door slimmer te denken, vroeger te communiceren en samen verantwoordelijkheid te nemen, creëren we een toekomst waarin installateurs kunnen doen waar ze echt goed in zijn: installeren. Wie die transitie durft te maken, bespaart niet alleen tijd, maar bouwt ook aan de installatiesector van morgen.’
Tekst: Kerstin van Tiggelen
Fotografie: iStock, Rensa en Wasco
Meer weten over de nieuwste installatietechnieken en de laatste richtlijnen?
Meld u dan nu aan voor onze gratis tweewekelijkse nieuwsbrief.