De oproep komt op een moment waarop het kabinet in de Prinsjesdagstukken het belang van collectieve warmte opnieuw heeft onderschreven. Volgens de sector ontbreekt echter nog steeds een financieel perspectief dat de ambities uitvoerbaar maakt. In het position paper noemen partijen warmtenetten ‘een sociaal-maatschappelijke investering voor nu en later.’

De warmtebedrijven vergelijken de benodigde investeringen met de aanleg van het Nederlandse aardgasnet in de jaren zestig. Het is een investering in vitale infrastructuur die tientallen jaren maatschappelijke waarde oplevert, aldus de opstellers. Hoewel de Wet collectieve warmte (Wcw) inmiddels is aangenomen, ontbreken volgens de sector echter de financiële randvoorwaarden die nodig zijn om nieuwe warmtenetten daadwerkelijk aan te leggen.

500.000 aansluitingen in 2035

Warmtebedrijven en gemeenten zeggen klaar te staan om voor 2030 projecten te starten die samen goed zijn voor ongeveer 180.000 nieuwe aansluitingen. Op langere termijn zou dat kunnen oplopen tot 500.000 aansluitingen in 2035. Zonder aanvullende steun blijven investeringen echter uit, waarschuwen zij.

De sector vraagt de politiek daarom om bij de Voorjaarsnota 2027 extra geld vrij te maken voor warmteprojecten die vóór 2030 van start gaan. Daarnaast pleiten de organisaties voor nieuwe financiële instrumenten, zoals een investeringssubsidie voor warmtenetten, kostendekkende tarieven en een waarborgfonds. Ook willen zij snel duidelijkheid over de financiering na 2030.

Alternatief voor warmtepomp

Volgens de initiatiefnemers zijn warmtenetten niet alleen van belang voor de verduurzaming van woningen, maar ook voor het beperken van de druk op het elektriciteitsnet. Vooral in dichtbebouwde stedelijke gebieden met veel appartementen zouden collectieve warmtesystemen vaak een praktischer alternatief zijn dan individuele warmtepompen.

Als voorbeeld noemen de organisaties het regionale warmtenet in Holland Rijnland. Dat moet uiteindelijk ongeveer 175.000 woningen en gebouwen van duurzame warmte voorzien. Zonder een dergelijk netwerk zou de warmtevraag grotendeels verschuiven naar elektriciteit, wat volgens de sector kan leiden tot ruim 1,7 miljard euro aan extra maatschappelijke kosten en een aanzienlijke verzwaring van het elektriciteitsnet.

Lees ook: Warmtenetten, groen gas, waterstof en flexibiliteit volgens Netbeheer Nederland onmisbaar voor betaalbare energietransitie