April 2026
‘Je helpt iemand om weer mens te zijn’
PakKans geeft gedetineerden geen stempel maar een baan
Een justitieel verleden betekent niet het einde van een loopbaan. Via PakKans, een organisatie die bemiddelt tussen werkgevers en (ex-)gedetineerden, vinden steeds meer mensen na detentie hun weg naar de structuur en trots van werk. Voor bedrijven met een personeelstekort én een sociale opdracht is het een kansrijk traject. Kraaijeveld’s Aannemingsbedrijf en Buko Infrasupport hebben zeer goede ervaringen met PakKans.
Jaarlijks komen er ongeveer 30.000 gedetineerde mannen en vrouwen vrij uit detentie. Het ontbreken van werk, en hierdoor structuur en voldoende inkomen, is een belangrijke oorzaak dat zestig procent van deze mensen binnen twee jaar weer in de gevangenis terechtkomt. PakKans brengt werkgevers en werkzoekenden met een justitieel verleden bij elkaar via een juiste match en duurzame arbeidsrelatie. Wie bij Sandra Jhagroe van PakKans aanklopt, krijgt geen stempel maar een kans. Ze noemt haar kandidaten steevast ‘mijn jongens’, met hoorbare trots. ‘De meesten hebben geen enkel diploma, geen cv en hebben jarenlang buiten de maatschappij gestaan. Maar ze willen wél werken. Zodra ze aan het werk gaan, zie je meteen hun hele houding veranderen. Ze krijgen weer zelfvertrouwen, trots. Ze horen er weer bij.’
Van cel naar circulaire kans
Jhagroe weet waarover ze praat. Vanuit haar functie als hr-consulent bij PakKans begeleidt ze jaarlijks tientallen kandidaten vanuit justitiële inrichtingen naar een betaalde baan. Vaak gaat het om mensen in het laatste, derde deel van hun straf op de zogenoemde beperkt beveiligde afdeling (BBA). ‘In die fase mogen ze, als ze goed gedrag vertonen, gaan re-integreren in het werkproces,’ legt ze uit. ‘Sommigen verblijven ’s avonds nog in de inrichting, anderen zijn al volledig vrij. Maar allemaal willen ze hetzelfde: weer meedoen.’ Het traject is geen vrijblijvende gunst. ‘Je mag pas naar de BBA als je 86 procent ‘op groen’ staat,’ zegt Jhagroe. ‘Dat betekent dat je je goed hebt gedragen, werkt binnen de inrichting en gemotiveerd bent om verder te komen. Het is een gunning, geen recht. Wie dat niet serieus neemt, valt af.’
‘Wij hebben nu drie jongens via PakKans, en die doen het uitstekend’
Loyale medewerkers
Veel werkgevers denken niet automatisch aan nieuwe medewerkers met een justitiële achtergrond. Toch groeit de bereidheid om ex-gedetineerden een kans te geven, zeker in sectoren waar vakmensen schaars zijn. Sander Boeringa, teammanager Operatie bij Buko Infrasupport, werkt al ruim vier jaar samen met PakKans. Buko verzorgt tijdelijke verkeersmaatregelen voor aannemers, overheden en evenementen. ‘Ik vertrouw volledig op Sandra,’ zegt hij. ‘Zij weet wat ik zoek: iemand die op tijd komt, wil werken en echt iets wil maken van zijn re-integratie. Wat iemand heeft gedaan, is gebeurd. Ik kijk vooruit.’ Hij onderstreept dat in het verleden meerdere mensen die succesvol via PakKans zijn binnengekomen, een vaste aanstelling hebben gekregen. Boeringa’s motivatie is oprecht sociaal, maar ook praktisch. ‘Je helpt iemand om weer mens te zijn. Tegelijkertijd help je jezelf aan loyale medewerkers. Het is win-win. Wij hebben ook nu drie jongens via PakKans, en die doen het uitstekend. Een van hen zei laatst: ‘Je weet niet half hoe fijn het is om weer normaal te zijn.’ Nou, daar doe je het voor.’
Aanvankelijk sceptisch
Ook Kraaijeveld’s Aannemingsbedrijf uit Barendrecht, gespecialiseerd in grond en wegenbouw, ging in 2023 met PakKans in zee, vertelt directeur Marjolein Kraaijeveld. ‘We hebben als infrabedrijf een aanzienlijke opgave op het gebied van social return on investment, waarbij we een flink percentage van de aanneemsom moeten besteden aan maatschappelijke werkgelegenheid. In onze regio wordt daar streng op gehandhaafd. Aanvankelijk waren we sceptisch, maar Sandra’s bevlogenheid gaf vertrouwen. Ze praat met zoveel overtuiging over ‘haar jongens’, dat je bijna vergeet dat het om ex-gedetineerden gaat.’ De samenwerking pakte verrassend goed uit. ‘Een van die jongens heeft inmiddels een vast contract en rijdt in een elektrische auto van de zaak. Echt een gouden gozer; ik zou er zoals hij nog wel tien willen. Mensen denken bij een detentieverleden al snel aan zware misdaad, maar het gaat vaak om iemand die ooit verkeerde vrienden had of iets stoms heeft gedaan. Wij kijken liever naar wat iemand nú laat zien.’
Yussuf: ‘Mijn schulden aflossen’
‘Na drie maanden in de BBA ben ik nu buiten. Ik moet mij nog wel melden bij de reclassering en dat is om de week een uur op gesprek. Vanaf het moment dat ik in de BBA zat, ben ik hier begonnen en sinds kort heb ik een contract voor een jaar. Deze baan is zeker heel belangrijk, want zodra je uit de gevangenis bent, weten de deurwaarders je gelijk te vinden; deze baan helpt mij om mijn schulden af te lossen. Mijn werkgever en PakKans werken heel erg nauw samen en helpen me met randzaken zoals betalingsregelingen en inzicht in mijn administratie. Dat ze mij aanhoren zonder oordeel motiveert me om te blijven vechten voor mijn bestaan.’
Marjolein Kraaijeveld: ‘Een van die jongens heeft inmiddels een vast contract. Echt een gouden gozer; ik zou er zoals hij nog wel tien willen.
Extra gemotiveerd
Jhagroe snapt dat werkgevers over een drempel moeten. ‘Werkgevers denken vaak dat ‘mijn jongens’ extra begeleiding nodig hebben. Maar in de praktijk valt dat reuze mee. Ik zeg altijd: behandel zo’n jongen precies zoals je een nieuwe collega behandelt. Geef hem zijn werkkleding, laat hem meelopen met een ervaren medewerker en geef hem drie maanden de tijd om te acclimatiseren. Van 23 uur per dag in een cel naar een baan met vrijheid is een grote overgang. Dat vraagt tijd, maar geen eindeloze begeleiding.’ Boeringa herkent dat. ‘De meesten willen gewoon werken. Ze hoeven niet betutteld te worden, maar willen wél serieus genomen worden. Vaak zijn ze extra gemotiveerd, omdat ze iets willen goedmaken. En ja, soms gaat het mis. Dan blijkt iemand nog niet klaar voor de stap. Maar dat hoort erbij. Dat risico loop je ook bij andere medewerkers.’ Bij Kraaijeveld’s Aannemingsbedrijf is een vergelijkbare nuchtere houding zichtbaar. ‘Ze worden bij ons net zo behandeld als de rest, waarvan ook niet hun hele verleden wordt besproken voor ze starten met hun werk. Iedereen kiest voor zichzelf hoe open hij of zij wil zijn over het verleden. Veel van de jongens gooien het overigens zelf op tafel, en dat is prima.’
‘Je investeert in iemand en krijgt dat terug in loyaliteit’
Opleiden is goud waard
Een belangrijk inzicht: wie investeert in opleiding, krijgt veel terug. Jhagroe ziet dat dagelijks. ‘De meeste kandidaten hebben nog nooit een diploma gekregen. Zodra ze wél iets behalen verandert alles. Dat papiertje met hun naam erop doet meer dan welke bonus ook. Ze zijn trots. En met trots komt motivatie.’ Boeringa bevestigt dat. ‘Ze volgen bij ons trainingen zoals VCA, heftruck of BRL9101. ‘En we merken dat wie zo’n opleiding haalt, zich extra verantwoordelijk voelt. Dus je investeert in iemand en krijgt dat terug in loyaliteit.’ Bij Kraaijeveld’s Aannemingsbedrijf doen ze er nog een schepje bovenop. ‘Eén van onze jongens wil zijn mavo afmaken,’ vertelt Kraaijeveld. ‘Wij betalen mee en zorgen dat hij maar vier dagen hoeft te werken. Dat is het mooie: je biedt iemand niet alleen werk, maar ook perspectief.’
Goed werkgeverschap
Mag je als werkgever vragen wat iemand heeft gedaan? Jhagroe is daar helder over: ‘Ja, dat mag. Maar je moet je afvragen waarom je het wilt weten. De rechter heeft zijn oordeel al geveld. Mijn advies is om naar gedrag te kijken, niet naar het dossier. Want op papier lijkt iemand gevaarlijk, maar in de praktijk is het gewoon een harde werker met een verleden.’ Toch vraagt het wel iets extra’s, geeft Kraaijeveld toe. ‘Je moet als organisatie eerlijk zijn. Wij werken in de openbare ruimte, dus we vragen geen VOG. Als je als werkgever functies aanbiedt waarvoor een VOG vereist is, zoals bij werkzaamheden bij mensen thuis, dan moet je vooraf met PakKans bespreken of er niets in de weg staat. Niets is zo frustrerend als iemand hoop geven en diegene dan na een opleidingstraject alsnog moeten laten afhaken omdat een VOG ontbreekt.’ Boeringa onderschrijft dat. ‘Iemand met een straatverbod kan ik niet de weg opsturen, want wij komen overal. Dus daar moet je het met elkaar over hebben. Maar ook op onze werf is er volop voorbereidend werk te doen. Wij zijn allemaal mensen. Iemand die ooit de fout in ging, hoeft niet zijn hele leven veroordeeld te worden. Als werkgever kun je het verschil maken tussen terugval en herstel. Dat is misschien niet je primaire taak, maar het hoort wel bij goed werkgeverschap.’
Richard: ‘Helemaal opnieuw beginnen’
‘Vanaf februari 2025 heb ik deze baan. PakKans zorgt ervoor dat alles soepel loopt met mijn werkgever en Justitie. Ik heb alles verloren door deze detentie. Zodra ik eruit ben, moet ik helemaal opnieuw beginnen en dat is niet makkelijk op mijn leeftijd. Nu dat ik deze maanden heb gewerkt, heb ik aardig wat kunnen sparen zodat ik straks een plekje voor mezelf kan betalen.’
Tekst: Kerstin van Tiggelen
Fotografie: Eric de Vries